ΜΠΟΜΠΟΣΤΙΤΣΑ, 1940 — ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ, ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ

Στην πρώτη φωτογραφία, ο Δημήτρης Χαρισιάδης, φωτογράφος του ελληνικού στρατού, παίζει στο πρώτο χιόνι του Δεκεμβρίου του 1940, στην Μπομποστίτσα. Μια στιγμή χαράς μέσα στις ημέρες του πολέμου, που μας θυμίζει ότι πίσω από τις στολές υπήρχαν νέοι άνθρωποι, με όνειρα, αισθήματα και αγάπη για τη ζωή.

Μετά την άφιξή τους στις 21 Νοεμβρίου, οι στρατιωτικοί έμειναν για περίπου δύο μήνες κοντά στους κατοίκους του χωριού. Οι Μπομποστιτσάνοι τούς υποδέχθηκαν σαν δικά τους παιδιά, όχι σαν κατακτητές. Μοιράστηκαν μαζί τους το ψωμί, τη στέγη, τη ζεστασιά του σπιτιού και τις αγωνίες εκείνου του χειμώνα. Μέσα σε αυτή τη συνύπαρξη, η φιλοξενία έγινε ανθρώπινος δεσμός, πέρα από τις δυσκολίες που έφερνε ο πόλεμος.

Στο χωριό υπήρχε επίσης βάση της στρατιωτικής διοίκησης, την οποία επισκέφθηκε, υπό συνθήκες απόλυτης μυστικότητας, ο αρχιστράτηγος Παπάγος. Για την επίσκεψη αυτή διαθέτουμε φωτογραφίες και μαρτυρίες.

Στη δεύτερη φωτογραφία, οι στρατιώτες πηγαίνουν να συμμετάσχουν στη Θεία Λειτουργία στην Ιερά Μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στην Μπομποστίτσα, το χωριό μου. Εκεί προσεύχονταν μαζί με τους κατοίκους και έψαλλαν με μία φωνή, μαζί με τον ιερέα και τους πιστούς, σε όλη τη διάρκεια της Λειτουργίας. Μπροστά στον Θεό ενώνονταν οι προσευχές, η ελπίδα και η αγωνία για όσους βρίσκονταν στο μέτωπο.

Και στις δύο εικόνες διακρίνονται το καμπαναριό της μονής και ο χώρος του παλιού κοιμητηρίου του χωριού. Σήμερα, στον ίδιο τόπο βρίσκεται το μνημείο αφιερωμένο στους στρατιώτες που έπεσαν κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο: και σε εκείνους που έμειναν χωρίς έναν τάφο, όπου ένα αγαπημένο χέρι θα μπορούσε να ανάψει ένα κερί, κάποιος να χύσει ένα δάκρυ και να ψιθυρίσει μια προσευχή.

Αυτός ο τόπος μνήμης μάς καλεί να δούμε πέρα από τους αριθμούς του πολέμου. Κάθε πεσών ήταν ένας γιος, ένας αδελφός, ένας άνθρωπος που κάποιος περίμενε να επιστρέψει. Η θυσία τους μας διδάσκει ότι θάρρος είναι να προχωράς ακόμη κι όταν φοβάσαι· ότι η αληθινή πίστη δίνει δύναμη στη δοκιμασία· και ότι η ανθρώπινη αξιοπρέπεια φανερώνεται όταν υπερασπίζεσαι τη ζωή, την ελευθερία και όσα θεωρείς ιερά, χωρίς να γίνεσαι δέσμιος του μίσους.

Αγωνίστηκαν για να προστατεύσουν, όχι για να εξουσιάσουν· για την ελευθερία, όχι για την κατάκτηση, απέναντι στο σκοτάδι του φασισμού που σκέπαζε την Ευρώπη. Το «ΟΧΙ» τους παραμένει κάλεσμα συνείδησης και για εμάς: ΟΧΙ στη βία, στην υποταγή και στην περιφρόνηση του ανθρώπου. Και συγχρόνως μας δείχνει σε τι οφείλουμε να λέμε «ΝΑΙ»: στην ελευθερία, στην πίστη, στην αλληλεγγύη, στη δικαιοσύνη και στην ειρήνη.

Χρόνια πολλά, Ελλάδα! Χρόνια πολλά σε όλους τους Έλληνες για την εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου! Τιμή σε όσους θυσίασαν τη ζωή τους για την ελευθερία και ευγνωμοσύνη στους ανθρώπους που, μέσα στον πόλεμο, άνοιξαν τα σπίτια και τις καρδιές τους. Η μνήμη τους ας μας κάνει πιο θαρραλέους στην υπεράσπιση του καλού και πιο ανθρώπινους απέναντι στον συνάνθρωπό μας

Δρ. Μπάμπουλλας Θεμιστοκλής